Azpitituloak: Josu Etxarri
Bat, bi eta hiru, Karabin, karaban!
Hilda zaude.
Zergatik ez zaude negar egiten ari?
Hilda zaude.
Soineko hau izugarri gustoko dut.
Morokokoa da, horko gauza pila daude.
Bai, geratu dezakezu, nire ustez itsusia da.
Esteve, Neus-en abestia jo ezazu.
... eta emaiguzu gaur eguneroko gure ogia.
Barkatu itzazu gure irainak,
gu iraintzen gaituztenak barkatzen ditugun bezala.
-Eta barka itzazu haien irainak... -Gure irainak.
Gure irainak,
gu iraintzen gaituztenak barkatzen ditugun bezala.
Ez gaitzazu tentazioan erortzen utzi.
Eta gaizkiatik aska gaitzazu.
Aitaren, haurraren eta espiritu santuaren izenean.
-Amen. -Amen.
Zure amaren lehenengo jaunartzea da.
Horrela gertuago nabarituko duzu.
Eta gogoratu Aitagure bat gauero otoitz egiten.
Lola, zu ez zatoz?
Ezin dut, maitea.
Baina bisitan joango gara egun batzuen buruan, ongi da?
Ongi?
Ez nazazu haserrerazi.
-Ailegatzerakoan deitu ezazue. -Bai, ama, bai.
Agur, Frida.
Agur, Frida!
Agur!
1993 UDA
-Nola joan da? -Oso ongi.
Superongi. Zure alaba oso xarmagarria da.
-Bai? -bai.
Nirekin utzi ezazu nahi duzunean, oso maitagarria da.
-Ez da kaxatia jarri egun hauetan? -Ez.
Eta zer moduz festa? -Oso ongi, bai.
Etxean afaldu dugu
eta ondoren plazara joan gara dantza egitera.
Mundu guztiarekin dantzatu da, ezagutzen duzu dagoeneko.
-Oso berandu lokartu da? -Pixka bat bat, berandu heldu gara.
Baina lur jota zegoen.
Ez zait arraroa iruditzen.
Eta zuek zer?
Ongi. Nekatuta.
Jakina.
Beno, deskantsatzera orduan.
Goiz lokartu zaitezte. -Bai.
-Milesker, Cesca. -Ez horregatik.
-Orain indartsuak izan behar zarete. -Bai.
-Benetan, milesker... -Ez... Ez horregatik.
-Cesca, giltzak bueltatu dizkidazu? -Hara, bai.
Milesker. Agur.
Esne edalontzi bat nahi duzu...
gailetekin?
Ura?
Kotxera noa zure pijamaren bila.
Esan?
Bai, iritsi berriak gara.
Bai.
Bai, orain zu deitzera nihoan.
Ama, ez zaitez larritu.
Ongi.
Bai, orain oheratuko dugu.
Muxu bat zure partez emango diot, bai.
Ongi. Gabon.
Deituko zaitugu, bai.
Gabon.
Hori hartuko didazu?
Begira, Frida.
Egunon.
-Ongi lo egin duzu? -Bai.
Bai?
Ba eseri zaitez. Gosaria prestatu dizut.
Hemendik goitik ikusten duzu? -Frida da!
-Esneari azukrea botatzen diozu? -Ez.
Ba aurrera, edan ezazu,
eta nahi izatekotan, gero aran bat jan dezakezu.
Honakoarekin lagunduko nauzu?
Intxaur hau?
-Bai. -Bai?
Neus-i ez zitzaion gustatzen ezta.
Ez baduzu nahi, ez duzu zertan edan beharrik.
Esteve. Esnea edan behar du.
Ez dakit iritsiko garen, eh?
Aurrera, jeitsiko gara.
Hiru ikusten ditut, hiru ikusten ditut.
Ongi da, horrantza jada ez gara iristen.
-Zer? Jada edan duzu? -Bai.
Oso ongi. Aran bat nahi al duzu?
Esteve, jeitsi ezazu musika! Gorra geratuko zara!
Gailetak jan dituzue?
-Nik bai. -Nik ez.
Eta bi...
Eta bi gehiago...
Tira, pasatu... Zu baita, zu baita.
Aurrera, tira.
-Zuk baita beldurra naukazu? -Anna, kontuz erori zaitezke eta.
Bai, beldur zarete, gaixoak.
-Gabriel! -Zatoz hona.
-Gabriel, zein zaku hartu behar dut? -Aurrera...
Hartu nahi duzuna, berdin zait. -Amatxo, pixa.
-Ongi, handia hartuko dut orduan. -Pixagure nahiz, ama.
-Komunera joan gintezke?
-Oraintxe noa! -Ongi.
Begira, arraultz-ontziak hauek hartu itzazu...
Eta hemen barruan jartzen hasi. Horrela.
-Ongi. -Ongi? Ez daitezela apurtu, ongi?
TIra.
Marga?
Marga!
-Frida! -Frida!
Frida!
-Euria egin zezakeen, ez da hala? -Bai, egunak dira ez duela euririk egiten.
Zati txikietan.
-10.000 hektarea erre dira. -10.000?
-Bi herri hustu dituzte dagoeneko. -Burua ez dut nahi.
Zigarro baten errua izan dela dirudi.
Izan ere ez dira kontuz ibiltzen.
-Egunon. -Kaixo.
A, kaixo. Kaixo, ederra.
Esteveren arrebaren alaba al da?
-Bai. -Gaixoa.
Harrigarria da, ez da hala?
Pulmonia baten erruz hiltzen dena egotea oraindik.
A, pulmonia bat izan zen?
Uste nuen beste zerbait izan zela.
-Solomo pixka bat jar nazakezu? -Orain nire ahizpa da.
Eskerrak jende ona zaretela, Margarita.
-Hamburgesarik daukazu oraindik? -Bai, oraintxe jarriko dizut.
York urdaiazpiko pixka bat nahi al duzu, erregin?
Ongi.
Ikusiko duzu ze nolako york urdaiazpiko daukagun.
Hementxe daukazu, eder.
Maitagarria oso.
-Zer esan behar da? -Milesker.
Zenbat da?
Orain dinotzut.
Honakoa Esmeralda deitzen da.
Nire amak oparitu zidan.
Honakoa Clory dauka izena.
Aitonena.
Hau Lucy deitzen da.
Lolak oparitu zidan.
Eta honakoa Domino da.
Ezin dezakezu nire panpinak ukitu, nireak baitira
eta ukitzekotan, apurtuko zenituzke.
Zin egiten didazu?
Badakizu zergatik oparitu dizkidate hainbeste?
Zergatik?
Asko maite nautelako.
Panpinak oparitu dizkidatenak, asko maite naute.
Eta zuk ezin ditzakezu ukitu.
Zin egin didazu?
Bai, zin egiten dizut.
Honakoa Nancy da, kamiseta bat daramana...
Berriro.
-Banoa. -Ongi.
Begira, Feldespata beldur da.
Ai, Feldespata.
Ongi zaudete? -Bai.
Ez da ezer gertatzen.
Baietz trumoiak daudenean, bonbillak eztanda egiten dutela.
Ez, ez dute eztanda egiten, bakarrik argindarra joaten da.
Zotina daukazu?
Frida, ongi zaude?
Etxea erre daiteke?
Ez. Ezinezkoa da etxea erre ahal izatea.
Oraintxe dator aita.
Orain etorriko da, baietz.
Hemntxe da.
Ez ezazu ukitu, Anna, erretzen bait du.
Honakoa bai erretzen duela.
[IRRATIA, SUTE BATEN BERRIAK]
Frida.
Ikusten zaitudala.
Saiatu zaitez ez hazka egiten.
Ez didazu esan nahi zer gertatzen zaizun?
Azkura egiten dizulako da?
Nahikoa, ez gehiago hazka egin.
Ez badidazu azaltzen zer gertatzen zaizun, ezingo zaitut lagundu.
Xerlo hau okertu zait.
Zein xerlo?
Honakoa, ez duzu ikusten ala?
Hori konpondu daiteke.
Ikusten?
Utzidazu iksuten.
Honakoa da, ezta?
Horrela hobe?
Eta horrela?
Zuk egin nahi duzu?
Egin ezazu zuk, nahi baduzu.
Ez da ezer gertatzen. Heldu gara ia-ia.
Ea, eginda ia-ia.
Ongi, bukatu da.
Oso ongi!
Oso ausarta zara!
El Mar-eko ospitalean esan zidaten
ez zidatela analisi gehiago ez zidatela egin behar.
Tira, jantzi zaitez.
-Bukatuko dugu. -Marga, pasa zaitez momentu batean.
Proba gehiago egin nahi dizkiot.
Baina Bartzelonan esan zidaten ongi zegoela.
Sano dagoela.
Bere aurrekariekin ez naiz lasaiturik geratzen.
Eta zenbat tardatuko dute emaitzek?
Ez nago ziur. Iritxi eta berehala, deituko zaitut.
-Baina bada... -Ez sufritu.
Ekzemen arazoarentzan,
antihistaminiko baten errezeta emango dizut.
Ongi.
-Egunean behin, ados? -Ongi.
Lotu itzazu lokarriak.
Ez dakit.
Badakizu, Annak eta guzti daki.
Ez, ez dakit.
Amatxo, nirekin jolastu nahi duzu?
Oso nekatuta nago.
Deskantsatu beharra daukat, nire alabatxo.
Mina daukat gorputz guztian.
Baina galdetu gehiagotan.
Amatxo, nirekin jolastu nahi duzu?
Alaba ona izan zaitez, utz nazazu deskantsatzen.
Amatxo, nirekin jolastu nahi duzu?
Hainbeste, hainbeste, hainbeste maite zaitut, ezen ez dakit ezetz esaten, maitea.
Ongi, Zertara jolastuko gara?
Ni sukaldaria naizela eta zu hemen zaude...
Nik gauzak eskatuko dizkizut eta zuk ekarriko dizkidazu?
Bai!
Ongi.
Zuk badakizu nola jolastu jolas honetara.
Oso ederra, Frida.
Hementxe daukazu.
Oraindik ez dut ezer eskatu...
Ongi.
-Brava batzuk nahi ditut... -Oraindik ez!
Hemen daukazu karta.
Brava batzuk,
oliba batzuk,
Beno, ekarri nazazu pika-pika bat...
Ongi, zuretzat bereziki egingo dut.
Milesker.
Hemen daukazu, une egokian.
Ona al dago?
Ikaragarri ona!
Ai, nire maitea, begira, gorputz guztia minduta daukat,
geroago jolastuko gara, ados?
Aita, Haurra eta Espiritu Santua. Amen
Erretzen duzu?
Ez. Nora zoaz?
Zer egiten duzu?
Ezer ez. Eta zu? Nora zoaz?
Gurasoen logelara.
Amarentzako opari bat da.
Asko gustatuko zaio.
Etortzerakoan, eman diozazu.
Kilikiak gustoko dituzu?
-Asko darama izena emanda -Ez, irailan hasi zen.
Pixka bat atzeratuta dabil...
-Ez da besteak bezain ona, baina... -Ongi da, deskantsoa...
lrene, etorri!
Frida ezagutzera etor zaitez.
Begira Irene.
Oso ongi, Irene.
-Agurtu ezazu. -Etorri, buruarekin lagunduko zaitudala.
-Izurri altua! -Izurri altua!
Jolas ninteke?
Izurri baxua!
-Badakizu zer gertatu zaion nire amari? -Bai.
-Izurri baxua! -Izurri altua!
Nire aita baita hil zen.
Aizue, Frida baita jolastuko da!
Frida da.
Zuk daramazu.
Izurri altua!
-Izurri altua! -Izurri baxua!
-Azukrezkoa naiz! -Azukrezkoa naiz!
Frida, ongi al zaude?
lrene, hostia!
Ez ezazu ukitu! Ez zaizula ukitzen okurritu!
-Zer esan nizun? -Tira... Ez da ezer.
Ukitu duzu?
Cesca, mesedez, guztiek entzungo zaituzte.
-Seguru ezetz? -Ez dela ezer gertatzen.
-Ez dakizu, Marga. -Zer gertatzen da?
Ez nizun esan ez zenuela ukitu behar?
Nola geratu ginen? Zer esan nizun?
Blai, etor zaitez.
Anna, geratu zaitez hemen. Ez sartu.
Frida, ez jolastu odolarekin.
Zer gertatzen da lehorgailua bainuontzian sartzen badugu?
Hiltzen gara?
Ez, ez zara hiltzen, baina elektrokutatu ahal zara.
Arriskutsua da.
Ea, oso ongi.
Putz egin.
Eginda, sendatuta.
Joan zaitez eskuak garbitzera.
Tira.
Eginda.
Neskak, ekar ezazue uraza bat.
-Uraza? -Bai, baratzetik.
Nik hartuko dut, nik.
Ez, Anna, niri esan dit!
Anna, Frida joan dadila, badakiela non dauden.
Hori ez da uraza bat.
Hori aza bat da, Frida.
Ongi, banoa orain.
Begira, marigorringo bat.
Zertan zabiltza, neskato? Nik nenbilen egiten.
Nik hartu dut.
Ez, ni izan naiz.
-Ez, ni. -Ez.
Bai.
Anna, ez da ezer gertatzen.
Hurrengoan zu, gaur Fridaren txanda zen.
-Ea, tira. -Nik hartu dut.
Garbitu ezazue eskuak, bazkaldu behar dugu eta.
Zer nolako gosea!
-Kaixo aitatxo! -Kaixo. Zenbat estimu.
Anna, tira, eskuak.
Utz nazazu.
Horrela ez da amari hitz egin behar.
-Ez dut nahi... -Baietz, tira.
Begira, burua uretan sartuko dut.
Bainuontziko zorua buruarekin ukituko dut, ongi?
Bat, bi, hiru eta...
Ikusi duzu?
Nork nahi ditu kroketak afaldu?
-Ni! -Bai?
Y yo!
Etorri hona.
Itxaron bainatzen bukatzeari.
Ea, tira.
-Bainatu behar naizela! -Tira, berandu da eta.
Anna, mesedez, tira.
Ea, utz ezazu hori.
Hori ez zegoen hor.
Zein ederra zauden.
Jar ezazu zuk, begira, hemendik.
Garbitu itzazu eskuak.
Oso ongi. Pasatu eskua hemendik.
Ez, ez, ez!
Frida, tira, utzi xaboia bere lekuan.
Bada nik ez daukat.
Badaukazu. Handi bat daukazu.
-Badago bat bakoitzarentzat. -Burua uretan sartuko dut.
A, zeinen ongi!
Frida!
Aitona!
Begira nor etorri den, etor zaitez hona!
-Begira zeinen ederra! -Etorri, hona, etorri.
Nola pisatzen duen, e?
Begira zer dakidan egiten! Begira!
Argalagoa zaude. Jaten du?
Begira zer gehiago dakidan egiten!
Nola etorri zarete?
-Begira amona! -Itzali hori, seme.
Autobusean, haurrari ezusteko bat emateko.
-Zuek, autobusean? -Zer erremedio.
-Intxaur bat! -TEISA-rekin?
Bai. Trena hartu dugu.
Frida jeitsi hortik, eror zaitezke eta.
Gironara joan gara eta gero autobusa.
Kontuz!
Lola-k badaki etorri zaretela?
Aitona!
Ez zegoen etxean erabaki genuenean.
Deituko dut eta Angie-rekin biltzea esango diot.
-Ez da behar. -Amona!
Gu ikusteko gogoz zenbiltzan, baietz nire erregin?
Hona goira iritsi nahiteke.
Frida, tira. Eroriko zarela, entzuten
Tira, jeitsi. -Aitona!
-Begiratu zer dakidan egiten! -Neskatil hau basatitzen ari zaigu.
Etorri hona. Tira, etor zaitez aitonarekin.
Etorri hona.
Begira zer egin naizen, aitona.
Izan ere ezin da izan.
Lotu zapatak, eroriko zara eta.
-Lotuko dizkidazu, aitona? -Jakina, aitonak lotuko dizkizu.
Frida, zuk badakizu, tira.
Ekar ezazu zapata hori...
Aitonak korapilo bat egingo dizu hemen, ikusten?
Ea, jeitsi zuhaitzetik. Goazen.
Korri.
...gu iraintzen gaituztenak barkatzen ditugun bezala.
Ez gaitzazu tentaziotan erortzen utzi.
Eta gaizkiatik aska gaitzazu.
-Amen. -Aita, Semea eta Espiritu Santua.
-Amen. -Amen.
Zure amarengatik otoitz egin behar duzu gauero.
Utzi gaitu, baina zerutik zaintzen gaitu.
Zure ama asko maite zintuen.
Zure aitarekin, jainkoak gorde bezala, tontakeri asko egin zituen...
Baina zu asko maite zintuen.
Eta hau? Zer da hau?
-Bada, mina egin nintzen, eta azkura handia daukat. -Ez hazkatu!
-Kaixo! Zer moduz? -Lola!
-Zer egiten duzu hemen? -Zer moduz zaude?
Hemen, freskuran.
-Angie! -Kaixo! Kaixo.
-Lola, dagoeneko ia zu baino altuago naiz, begira. -Zer diozu?
Zer egiten duzu hemen?
Tira, goazen bazkaltzera.
-Zertan zabiltza, ama? -Goazen bazkaltzera.
Aita!
Galdu duzu.
Gaitasunak galtzen hasia zara, e aita? Gaitasunak galtzen.
Zu gabe, praktika galdu dut.
Argi dago antihistaminiko honek ez diola ezer egiten.
Doktorea konfidantzakoa al da? -Bai, jakina.
Bartzelonatik antihistaminiko on bat ekarriko dugu.
Egia esan, aitonarekin igandero etortzea pentsatu genuen.
-Baietz gu ikusteak gustatzen zaizun, erregin. -Bai.
Bidai luzea da, baina merezi du.
Ez dakit, ama.
Beno, esan genuen pixka bat gehiago itxoingo genuela bisitentzako.
Bai, baina...
Egokitzen zaigu dagoeneko, ez duzu uste seme?
bai, bai, bai. Jakina baietz.
Oso gogorra da...
-Lola oso gaizki pasatzen ari da... -Ama, niri ez nazazu sartu.
Neus argi eta garbi utzi zuen nahi zuena. Gutunan idatzita utzi zuen.
Legezko kontua da.
Zein gutun?
-Zein gutun? -Eseri, erregin.
Nire alaba hau oso oharkabea zen...
Denok dakigu erabaki txarrak hartzen zituela beti.
Ama, joder...
Lotsatu beharko zinatekete.
Eta zuri are gehiago, berdin bukatu ahal izan baitzina.
-Ongi da, ama. -Maria, nahikoa da.
Eta orain nor bizi da nire etxean?
Alokairuan dago, maitea, hutsik dago.
Ea, jolastera.
TIra, Frida.
Baina bat-batean gauza magiko bat gertatu zen...
-Badakizu zer? -Zer?
Hango herriko jendeari
zakatzak atera zitzaien, arrainei bezala.
Badakizu nola arnasten duten arrainek?
-Ez... Ahotik? -Horrela egiten dute...
Ez, horrela...
Horrela?
Eta zakatzak izani esker,
etxera bueltatu ahal izan zuten eta ur azpian bizi.
Zer iruditu zaizu?
Ongi. Eta orain non dago irla?
Izkutatuta dago. Inork ez daki non dagoen.
Nik baita badakit nola arnastu ur azpian.
-A, bai? -Bai.
Atlantea zara, irlakoak bezala?
Bai.
Tira, dantzatzera!
Erritmoa segi dezagun.
-Anna, lotu itzazu zapatak, eroriko zara eta. -Ez lotuizkidazu zuk.
Ez, Anna. Lotutzazu zuk, badakizu eta.
Ez, nik ez dakit.
Bai badakizu, ea. Gaur ez nago istorientzat prest.
-Lotutzazu eta punto. -Ez.
Ikusten duzu zer lortzen duzun zure tontakeriekin, Frida?
Etorri...
Banoa lo egitera.
Bakarrik dantzatuko dugu?
Barkatu gure irainak...
...gu iraintzen gaituztenak barkatzen ditugun bezala.
Ez utzi...
tentazionan...
eror gaitzagun.
Eta gaizkiatik libratu gaitzazu.
Amen.
Aita, Haurra eta Espiritu Santua. Amen.
Badakizu gauetan
bi kilo armiarma eta euli jaten ditugulanos?
Anna, eulia jan nahi duzu?
Zure amarekin hitz egin nahi duzu?
Ongi.
Hiru, zortzi, bederatzi, bi, zazpi, sei, zortzi.
Frida!
Frida! Jolastuko al gara?
Frida! Nirekin jolastu nahi duzu?
Frida?
Frida!
Frida?
Frida!
-Nirekin jolastu nahi duzu? -Ez.
Jope.
Nirekin jolastu nahi duzu oraingoan?
Sartu hemen.
Orain eseri zaitez.
Izkutatzera jolastuko gara, ongi?
Eta bueltatuko naizenean...
Beno, bueltuatuko naizela, zu...
Zu itxaron nazazu.
Anna?
Anna!
Frida!
Anna ikusi duzu?
Ez.
Anna!
Frida, noiz ikusi duzu azkenekoz?
Uste dut zurekin zegoela.
Anna!
Anna?
Anna!
Mina daukazu?
Pixka bat.
Joan zaitez eskuak garbitzera.
Enztun nazazu?
-Ez zeuden jolasten. -Ez zuen asmo txarrik. Haurrak dira.
Esteve, ez zeuden jolasten. Neskato horrek ez dauka eskrupulurik.
Zu ez zeuden, ez duzu ikusi.
Bada ez duzu ikusi!
-Ez ohiukatu hainbeste. -Ez nago ohiukatzen.
Ez duzu ulertzen Annari gertatu ahal zitzaiona.
Zer egingo dugu?
-Esaidazu zuk, zer egingo dugu? -Mugak jarri, arauak, zerbait.
Nahi duena egiten du, eguzki epeletakoa da.
Pasatzen ari zarena ulertzen dut, baina ez nauzu laguntzen.
Lagundu nazazu.
Arrazoi zara.
Nondik atera dituzu lore horiek?
Opari bat da.
Begira ama, begira zer egin didan Fridak.
Frida, lore hauek ez dira ukitu behar. Gabrielen masiakoak dira.
Zer egin dizu Fridak?
-Begira zer egin didan Fridak. -Zeinen polita.
Tamalgarri utzi duzu, Frida.
Zeinen bihurria zaren.
No, an no.
Badakizu zenbat euli jaten ditugun lo gauden bitartean?
Ez, zenbat?
Kiloak!
Kilo pila!
-Ahal duzunean kobratu nezakezu? -Bai, segundo bat.
Kilo pila!
-Kafe bat zen? -Bai.
Aita, jada?
Ez. Oraindik 20 minutu geratzen dira.
Eta gutxinaka sartzen banaiz?
Itxaron pixka bat gehiago.
Non dago Marga?
Ama ez da ongi sentitzen.
Zer zaude egiten?
gaixorik zaude?
Ez.
Ez, hilekoarengatik da.
Eta zergatik jartzen zara hori?
Beroa ematen dit.
Seguru ez zaudela gaixorik?
Tira, joan zaitez bainatzera.
Bat, bi, hiru, lau,
bost, sei, zazpi, zortzi,
bederatzi, hamar, hamaika,
zenbat egin ditut?
Hamabi.
Tira, goazen aita eta amaren ohera.
Logura naiz.
Ama...
Ama.
Zer?
Hemen lo egin dezakegu?
Zer gertatu da?
Anna beldur dela.
Beldur zara txikitxo?
Tira, etorri hona, Frida.
Igo, tira.
Jarri hemen.
-Gabon. -Gabon.
-Gabon, aita. -Gabon.
Zer egiten duzue esnaturik?
Egunon.
Egunon!
Zer gertatu da Anna?
-Ez naiz ni izan. -A, ez?
Badira egunak plastikoa...
...kolxoietik kendu genuela, baina tira.
Ez naiz ni izan.
Eta zuri zer gertatzen zaizu?
Zorabiaturik nagoela, ezin naiz medikura joan.
Bai... TIra, gosaltzera.
-Ez, ez dut nahi! -Bai, bai nahi duzula!
Tira, kanpora.
Gaur utziko zaitut, baina ez ohituratu, ongi?
Kontuz. Aho osoa zikinduta.
Ama, zihur ez nautela gahiago ziztatu behar?
Ez, entzun duzu dagoeneko. Bakarrik katuei alergia diezu.
Oso osasuntsu zaude, Frida, ez dira mediku gehiago behar.
Zer moduz?
Ongi iruditzen zaizu?
Ea.
Ea garia uki dezakezun.
Hauetakoren bat al da?
Ba bai.
Giltza zabalgarri bat da, hauetako zein uste duzu ingelesa hitz egin dezakela?
Feldespata?
-Honakoa. -Oso ongi.
Ba tira.
-Lagunduko zaitut? -Ez.
Ez dut nire katua aurkitzen.
Ez... Begira, ongi zaude egiten, baina aterantz. Horrela.
-Ongi hartzen duzu eta horrela egin behar dugu. -Ongi.
Feldespata?
Bat gutxiago.
-Frida, Feldespata ikusi duzu? -Ez.
Aitaxi, ez dut Feldespata aurkitzen.
Zera... Bidai batean dago.
-Non? -Hortik printzesa...
Baina ez zaitez larritu, ongi dago eta, ongi?
Ongi.
-Ados. -Ados.
-Jolastera noa, ongi? -Bai.
Geldi, geldi geldi!
Ez naiz sartuko!
Anna! Begira zer dakidan egiten!
Hondoa ukitu gabe igeri egiten dakit.
Ura izituta dago!
Hor uki dezaket?
Bai, ausartuko zara?
Ez!
Bukatu da, bukatu da.
Bukatu da.
-Ongi zaude? -Bai.
Ergela zaude edo zer?
Esan diot ez sartzeko.
Zer nahi duzu, hil dadila? Azkenean lortuko duzu.
Bukatu da...
Amatxo?
Ama?
Ama.
Amatxo?
Hartu soka, Gabriel, eutsi hemen ongi.
Horrela.
Ongi.
Tira, badago.
-Begira, azkeneko zipristina. -Jainkoaren izenean.
Kaixo, zer moduz Frida?
Atzo gauean hortz bat erori zitzaidan, bazenekien?
Bai, badakit.
Ez, ez zenekien.
Bai banekiela.
Gezur ustela eta berriro ustela!
Ez da gazurra.
Bai, ez zenuelako ikusi nola erori zitzaidan hortza.
Lolak eta amonak ikusi zuten.
Honakoa da gura hizkuntza.
Ez daukat ateratzeko gogorik. hobe nagoen tokian etxean da.
Inork ikusten ez nauen tokia, ezta alaba?
Niri tontakeria irdutzen zait, ama. Baina egin nahi duzuna.
Egingo duzu nolanahi ere.
Esnea edan duzue?
Ni bai.
-Nork nahi du oparitxo bat? -Nik!
Nik!
Zein esku nahi duzue?
-Nik hau! -Nik hau!
Ba, horrela eta horrela.
-Zer esan behar da? -Milesker.
Milesker.
Niri larrosa gustatzen zait, Annarena.
Frida, oso polita da eta. Opari bat da.
-Tira, jaso kamisoia. -Ez.
Frida, jaso kamisoia.
-Nirea larrosa da. -Zu ixildu, neskato.
Ez zaitez larritu, erregin, Bertzelonara etorriko zarenean
larrosaren batengatik aldatzera joango gara, ongi?
Tira, goazen janztera, goazen.
Tira, goazen.
Zu zeu.
Ez da ezer pasatzen.
Bai pasatzen da, bai.
Esnea edan eta berehala, kamisoia garbituko duzu.
Egunon.
Tira, Frida, ez zaitez istorioekin etorri.
-Edan ezazu esnea. -Barkatu, ama, nahi gabe izan da.
Tira, Marga, lasaitu zaitez.
Nik garbituko dut. Eta aldatu dezaket arazorik gabe.
Denak dauka konponbidea.
Dena egitera bidaltzen naute.
-Bai, benetan? -Platerak garbitzera behartzen naute...
Etxea garbitu...
Beraien etxeko andrea dirudit.
Tira, goazen garbitzera, momentu bat da eta.
Lagunduko zaitut.
Bartzelonako etxea hutsik dago?
Oraindik alokairuan dago.
Oso ongi.
Badago jada. Ez da orbanik geratu.
Sikatu.
Ama, ezin dira denbora batez geratu?
Konpondu ezazue bidea, neskatoentzat arriskutsua da.
-Ederra. -Amona, geratu zaitezte...
Baina joan behar gara. Gutxi barru ikusiko gara, ongi?
Beste egun batean etorriko gara.
Oso goiz buetatuko dira, Frida.
Tira, ez zaitez triste jarri.
Lola, ezin zaitezke geratu?
Orain ez da mometua, laztana. Laster etorriko gara.
Zer dago egiten?
Zergatik egiten du hori? Haurtxo gaixoa.
Tira, atera.
Tira, Frida, atera kotxetik. Laster bueltatuko dira eta.
Ez.
Aitonekin etorri nahi duzu egun batzuetarako?
Kotxean sar daiteke.
Ez dakit...
Nola ez dakizula?
Empieza la escuela dentro de nada.
Gauza asko geratzen dira egitearren.
Egun pare batean?
Zer egingo dugu? Beraiekin joan dadila eta jasoko dut.
Bai, aitatxo, mesedez!
-Tira. -Ez, ez!
-Bai, Frida, tira! -Ez, ez dut nahi.
-Aitonak joan behar direla. -Ez, ez dut nahi.
Tira... Frida, mesedez.
Tira, goazen.
Goazen, goeazen, ezin dut hau ikusi.
-Zer egiten duzu? -Utz nazazula!
-Ez. -Askatzeko!
Entzun, entzun nazazu! Lasaituko gara?
Utz nazazu!
Itxaron!
Ez zaitezte joan!
Nora zoaz?
Nire etxera noa.
Zergatik?
Zergatik ez nau inork maite.
Nik bai maite zaitut.
Oparituko dizut.
-Milesker. -Ez horregatik.
Lasai, ez da urrun egongo.
-Zergatik, eta ez badaki bueltatzen? -Ai, Marga.
Zihur ez dakiela bueltatzen, nork daki zer egingo duen.
-Ez zaitez alarmista bihurtu, mesedez. -Goian begiratu duzu?
Ez dut uste basora joan denik.
Beharbada besoa apurtu du ni bezala.
Frida!
-Frida! -Begira, tailerrera jeitsiko naiz.
-Frida! -Frida!
Beharbada errepideraino joan da.
Ostia, ez nazazu beldurtu. Errepiderantz?
-Begi bistan ez dago. -Eta kotxean?
-Baina nolatan egon daiteke kotxean? -Nik zer dakit, ideiak bukatzen zaizkit.
-Nora zoaz? -Kotxera.
-Frida! -Frida!
Frida!
Bihar joango naiz, orain oso ilun dagoela.
Feending eta...
Deitzen dira: Feengol, Wellus, Fifeengol, Wellus, Fingthen.
Feending... Zer gehiago?
Ez. Feending, Wellus, Fingthen.
Oso ongi.
Ongi, begira.
Zirriborratu egin ditugunak. Esango dizut.
Hizkuntza, uste dut Hizkuntza katalana dela...
Bai.
Eta ingelesa, baita.
Ongi.
Eta orain matematikena egingo dugu.
-Matematikena apuntatuta dago? -Bai.
Ongi.
Gaizki egin dut berriro. Plastiko hau...
Orain bai.
Tira, bikain.
Tira, orain bai.
Ongi, matematikak zirriborratu.
Horrela hobe.
Nola hil zen nire lehengo ama?
Zure ama birus bat zeukan.
Badakizu zer den birus bat?
Bai.
Zomorro txikitxo bat bezalakoa da gorputzean dagoena
eta bere defentsa guztiak jaten zituen.
Eta gero eta indartsuagoa egiten hasi zen
eta bera ezin zuen gaixotasunaren aurka borrokatu eta hil zen.
Medikua berria zen?
Zer esan nahi duzu?
Berria al zen.
Ez zuelako jakin nola sendatu?
Ez, ez zen berria. Ahal izan zuten guztia egin zuten.
Asko ahalegundu ziren, baina birus berri bat da.
Ez zekiten nola...
Nola aritu.
Baina asko saiatu ziren.
Zer gehiago nahi duzu jakin?
Odola atera zitzaion?
Ez.
Benetan ez zitzaion odola atera?
Bai, bai egia da, ez zuen odola jario.
Normalean ez da odola jario hiltzen zarenean.
Bakarrik istripu bat izatekotan edo zauri bat egitekotan.
Berari ez zitzaion odolik atera.
Zu hor zeuden?
Ez. Ni beranduago iritsi nintzen, baina presa handia heman nintzen.
Eta nor zegoen hor?
Bazeuden Lola, Esteve
Angie, zure osabak...
Denak.
Eta zergatik ez negoen ni, bere alaba banaiz?
Zu aitonekin zeuden.
Eta zer esan zuen?
Ez zuen ezer esan.
Ez zuen nitaz ezer esan?
Ez, baina oso triste zegoen zu zaindu nahi zintuelako.
Hori esan zizun?
Bai.
Begira.
Zu gaixorik jarriko zara?
Nola?
Ea zu gaixorik jarriko zaren.
Orain?
Ez, ez dut gaixorik jartzeko inolako asmorik.
Inolakoa.
-Apaindu nezake? -Bai.
Zer egin duzu hemen? Marrazki bat?
Bai.
Honakoa Fidia da, hau Dobby, hau Dunny...
C, D, F, G, H, I, J, K.
M, M, E, O, P, Q,
R, S, T, X, Y, Z.
A, B,...
Aitatxo kamiseta kenduko didazu?
-Utzi hemen. -Hemen?
Kendu hori.
Tira, bihar eskolara goaz eta!
Amonaren kamisoiak. Hau zurea da?
Bai, hau nire amonarena da.
Eta honakoa da nirea.
Zure amonarena?
-Zein amona? -Zurea!
Bai? Eta zure nolakoa da?
Nirea?
-Berearen berdina. -Berdina da a la ez?
-Nirea betikoa da. -Zenbat amona dituzue? 37?
Ez horixe!
Amona berdina da.
Jakina.
Itxaron, momentu bat momentu bat.
-Biok daukagu amona berdina. -Ahal duzu?
-Bai. -Bai? Oso ongi.
-Ni baita. -Hara, ze ederrak.
-Jeitsi burua. -Alderantziz dago.
-Ez dago alderantziz... A bai. -Frida, burua.
Itxaron... Ez, begira....
Hara, badago.
-Zertan zabiltza? -Bada ez da horrela. Alderantziz da.
Frida, ez salto egin.
Dena jarriko dizut nik? Bai?
Eta nola den ikasten badugu. Begira.
-Hau atzean doa. -Zarata handia egiten du.
Ohea apurtuko duzu, Frida.
-Hemen, itxaron... Ongi. -Ohean salto egitea gustatzen zait.
Badakit... Baina apurtuko da.
Frida... Zertan ari zara.
Oso ongi, badago.
Ez salto egin, mesedez eskatzen dizuet.
Ez salto egin, tira.
Salto egiteari utzi.
Nahikoa da salto egiteaz.
Nahikoa!
Ez nauzue entzuten?
Zer uste duzue dela hau?
"Klonk" egin du.
-Zer zaudete egiten? -Zer egin du "klonk"?
Mina egingo zarete.
Tximu bat daukat? Tximu bat erasotzen ari nau?
-Aizu txo! -Nola txo?
Zer esan nahi du horrek?
Ez da salto egin behar.
-Zu hemen. Eta zu hemen. -Niri ez. Niri ez!
Hemen.
Jango zaitut!
-Zer gertatu da? -Zer gertatzen da?
Zer gertatu zaizu?
-Zer gertatu zaizu? -Frida...
-Zer gertatu zaizu? -Ez dakit.
Zer gertatzen zaizu?
Zer gertatu da?
-Zer gertatzen da, Frida? -Ez dakit.
Mina egin zara?
Zer gertatzen da, zomorro?
Bukatu da...
Zer gertatzen zaizu?
Zer gertatzen da?
NIRE AMA NEUS-i